Исследование: три дорна Дренте требуют инвестиций для сохранения привлекательности

Van lege brink tot volle wegen: onderzoekers zien werk aan de winkel in deze drie Drentse dorpen Gieten, Roden en Zuidlaren hebben investeringen nodig om in de toekomst aantrekkelijk te blijven voor inwoners, ondernemers en toeristen. Op dit moment gaat het op alle punten vrij goed met de drie dorpen in het noorden van onze provincie, maar de huidige situatie is op lange termijn niet houdbaar. En voor ieder dorp zijn er andere oplossingen. Dat is de conclusie van een onderzoek naar het toekomstperspectief van Gieten, Roden en Zuidlaren, in opdracht van de Economische Agenda van aardbevingscompensatieprogramma Nij Begun. De drie dorpen zijn uitgekozen omdat ook mensen uit de omgeving gebruikmaken van de voorzieningen. In het Masterplan Regiocentra Noord-Drenthe doen de onderzoekers voorstellen hoe de dorpen in trek blijven als prettige woon- en werkplaats of toeristenbestemming. Complimenten zijn er voor het veelzijdige winkelgebied van Roden, de ontwikkeling van het Prins Bernhardhoeveterrein in Zuidlaren en de Gieter plannen voor het veranderen van de ijsbaan in een schaats- en skeelerbaan en de gewenste komst van een cultuurpodium. Maar er kan ook een hoop beter. Meer (ver)binding De onderzoekers hameren vooral op het verbinden van belangrijke plekken met het dorpshart. Inwoners van Gieten die niet met de bus hoeven, hebben nu bijvoorbeeld weinig te zoeken bij de OV-hub. Zet er een supermarkt of kantoorgebouw bij en dat gebied gaat meer leven. In Roden geldt hetzelfde voor de bereikbaarheid van het populaire bedrijventerrein met de kampeerhal. Een wandellaan met bomen richting het centrum zou dat kunnen oplossen. En er zou een duidelijkere verbinding moeten komen tussen dorpshart en landgoed Mensinge. Zuidlaren zou veel hebben aan een betere toegang tot het Zuidlaardermeer. Sociale samenhang Lokale binding van inwoners is ook een aandachtspunt. De dorpen zijn ook in trek bij mensen die er niet zijn geboren en werk elders hebben. Vooral in Roden is er weinig sociale samenhang en in Gieten geldt dat met name voor een woonwijk met sociale huurhuizen ten oosten van het centrum. In Zuidlaren stijgen de huizenprijzen dusdanig dat gewortelde inwoners moeite hebben om een nieuwe woning te vinden en dus wegverhuizen. Daarnaast is vergrijzing voor alle dorpen een grote bedreiging. De inwoners zijn gemiddeld op een hogere leeftijd en dat kan volgens de onderzoekers op termijn slecht zijn voor voorzieningen als scholen en sportclubs. De dorpen zijn wel in trek bij woningzoekenden en daarom pleiten de onderzoekers ervoor om vooral in Zuidlaren meer betaalbare huizen te bouwen en in Gieten en Roden verouderde wijken aan te pakken. Verkeersproblemen Een ander gevaar is het dichtslibben van het verkeer, met name in Zuidlaren. Een rondweg zou dat probleem volgens de onderzoekers oplossen en dat idee is in de gemeente Tynaarlo al eens geopperd, al stemde de gemeenteraad in 2021 nog tegen een vervolgonderzoek naar de aanleg. Zo'n nieuwe weg heeft waarschijnlijk nadelen voor omwonenden en de natuur. Roden kampt met een vergelijkbaar verkeersprobleem in het centrum. Het winkelgebied is volgens het rapport één van de sterke kanten van het dorp, maar er zijn wel te veel parkeerplaatsen. Die zouden grotendeels verplaatst moeten worden naar de randen van het centrum of onder de grond. Terrassen of parken kunnen die vrijgekomen ruimte innemen. Roden is volgens het rapport al een publiekstrekker en kan dat nog sterker verspreiden over het dorp. Aantrekkelijker uiterlijk In Gieten zou de Brink een stuk gezelliger kunnen dan nu. Na het verplaatsen van het belangrijkste winkelgebied een eind verderop in de Stationsstraat, is de oude dorpskern langzaam leeggelopen. Meer horeca en ruimte voor fietsers en voetgangers ten koste van de auto zou al helpen. Ook de entrees van de dorpen kunnen wel een opknapbeurt gebruiken. Vooral in Roden (vanuit Groningen) en in Gieten (vanaf de N34), waar bezoekers eerst langs een weinig aantrekkelijk bedrijventerrein rijden. Weghalen van bedrijven hoeft niet per se, maar de gebieden krijgen met meer woningen en groen wel een andere smoel. Al die voorstellen gaan wel veel geld kosten. Vanuit Nij Begun is nu 180 miljoen euro gereserveerd voor de regiocentra, maar dat is ook bedoeld voor elf Groningse plaatsen die op eenzelfde manier onder de loep zijn genomen. Met de analyse op zak wordt er nu per Drents dorp gewerkt aan een toekomstvisie. Uiteindelijk wordt daarmee bepaald welke projecten er daadwerkelijk zullen worden uitgevoerd.