Адвокат Насрин Сетуде вошла в число финалистов престижной премии Вавеля-2026

تبریک به او و ادای احترام به زنان ایران راهیابی نسرین ستوده به جمع سه نامزد نهایی جایزه حقوق بشر واسلاو هاول ۲۰۲۶ را صمیمانه به او، به خانوادهاش، به همه مدافعان حقوق بشر و بیش از همه به زنان شجاع ایران تبریک میگویم. این انتخاب، تنها تجلیل از یک وکیل یا یک کنشگر برجسته حقوق بشر نیست؛ ادای احترام به زنی است که سالها در درون ایران، زیر فشار، تهدید، بازداشت، زندان و محرومیت، برای حرمت انسان، کرامت انسانی، آزادی، برابری و حاکمیت حقوق بشر ایستاده و هزینه این ایستادگی را نیز با تمام وجود پرداخته است. او از آن زنانی است که دفاع از حقوق انسان را به مرزهای جنسیت، عقیده، قومیت، مذهب یا گرایش اجتماعی محدود نکرده است. دفاع او از حقوق زنان، کودکان، زندانیان سیاسی و عقیدتی، مخالفان مجازات اعدام و گروههای مختلف اجتماعی، بیانگر یک اصل بنیادین است: حقوق بشر تجزیهپذیر نیست. نمیتوان برای آزادی خود ایستاد و در برابر سلب آزادی دیگری سکوت کرد. این همان حقیقتی است که زنان ایران در نزدیک به نیم قرن گذشته با زندگی و مبارزه خود به نمایش گذاشتهاند. زن ایرانی، در حالی که خود یکی از نخستین هدفهای تبعیض سازمانیافته و سلب حقوق اساسی بوده است، تنها برای حقوق خویش مبارزه نکرده است. زنان ایران در تمامی این سالها در کنار دیگر قربانیان تبعیض و سرکوب و اعدام ایستادهاند؛ از اقلیتهای مذهبی و قومی تا کودکان، زندانیان سیاسی، دگراندیشان و جامعه رنگینکمانی. آنان نشان دادهاند که مبارزه برای حقوق زنان، در عمیقترین معنای خود، مبارزه برای حقوق بشر و کرامت تمام جامعه است. از همین رو، قرار گرفتن نام نسرین ستوده در میان سه نامزد نهایی جایزه حقوق بشر واسلاو هاول، معنایی بسیار فراتر از یک موفقیت فردی دارد. این جایزه اساساً برای ارج نهادن به شجاعت مدنی و اقدامات برجسته در دفاع از حقوق بشر و کرامت انسانی بنیان گذاشته شده است و امسال سه زن به مرحله نهایی آن راه یافتهاند. این خبر در زمانی معنایی دوچندان مییابد که رضا خندان، همسر و همراه او ، خود به دلیل سالها ایستادگی مسالمتآمیز در دفاع از حقوق زنان و مخالفت با سیاستهای سرکوبگرانه، در زندان به سر میبرد. در چنین شرایطی، جهانیشدن نام نسرین ستوده یادآور حقیقتی ساده اما قدرتمند است: میتوان انسان را زندانی کرد، اما نمیتوان آرمان آزادی و کرامت انسانی را به بند کشید. ستوده نماد نسلی از زنان ایران است که با وجود همه فشارها حاضر نشدند از حق، عدالت و کرامت انسان عقبنشینی کنند. او و زنانی چون او به ما یادآوری میکنند که آزادی یک امتیاز اعطایی از سوی قدرت نیست؛ آزادی حق انسان است. کرامت انسانی قابل مذاکره نیست. و حقوق بشر تنها زمانی معنا دارد که شامل همگان باشد. امروز این افتخار را به نسرین ستوده تبریک میگویم، اما آن را در عین حال ادای احترامی به همه زنان ایران میدانم؛ زنانی که طی دههها سرکوب، تبعیض و خشونت، نه تنها صدای خود را از دست ندادند، بلکه به یکی از مهمترین صداهای دفاع از آزادی و حقوق دیگران نیز تبدیل شدند. به مادرانی که دادخواهی کردند؛ به زنانی که زندان رفتند؛ به وکلایی که برای دفاع از انسان از امنیت و آسایش خود گذشتند؛ به دخترانی که برای حق انتخاب و تعیین سرنوشت خود ایستادند؛ و به همه مردان و زنانی که در کنار آنان برای جامعهای آزاد، برابر و انسانی تلاش کردهاند. راهیابی او به جمع نامزدهای نهایی جایزه واسلاو هاول، تجلیل از همان مقاومتی است که سالها کوشیدهاند خاموشش کنند و نتوانستهاند. امیدوارم روزی نه چندان دور، هیچ زن و مردی در ایران برای دفاع از آزادی، برابری، کرامت انسانی و حقوق بشر ناچار به پرداخت هزینهای چون زندان، تبعید و محرومیت و اعدام نباشد. تا آن روز، صدای کسانی که ایستادهاند باید شنیده شود. بهروز اسدی فعال حقوق بشر پرواز نرخ ارز در فضای جنگ اقتصادی، احمد علوی