60-летний фермер из Нидерландов получил более миллиона евро за выход из бизнеса

Piekbelaster Wim (60) kreeg ruim een miljoen euro om te stoppen met boeren: 'Heb er geen traan om gelaten' Sinds het begin van de jaren tachtig leefden in de stallen van Wim van Dam (60) duizenden varkens en tienduizenden kippen. Maar de boer uit Eursinge heeft het na ruim veertig jaar gehad. Hij liet zich als 'piekbelaster' van het Dwingelderveld voor ruim een miljoen euro uitkopen. De grond achter het huis van Wim van Dam is zwart. Een verdwaalde landbouwmachine staat nog op het terrein, verder doet niets meer herinneren aan de (pluim)veehouderij die hier decennia stond. In juli vorig jaar ging het laatste dier de stal uit. Daarna gingen de gebouwen tegen de vlakte. De sloopkogel markeerde het einde van een tijdperk van bijna een halve eeuw. Als jonge boer was hem niets te gek, soms met werkweken van tachtig uur. Nu, als zestiger, is het klaar. "Fysiek en mentaal", zegt hij. "Altijd maar 'aan' moeten staan, daar had ik het wel mee gehad." Natuurherstel biedt een uitweg Van Dam boert vlak bij het Dwingelderveld. Juist het natuurgebied, waarvoor hij altijd extra aandacht moest hebben, bood hem een uitweg. Als 'piekbelaster' kwam hij in aanmerking voor een subsidie van het Rijk voor het beëindigen van de veehouderij. De neerslag van stikstof (ammoniak) van zijn boerderij op het Natura 2000-gebied was meer dan 2.500 mol, een voorwaarde om het geld te krijgen. Het doel van de subsidie (Lbv-plus) is de stikstofneerslag op kwetsbare natuur in Natura 2000-gebieden snel naar beneden te brengen. Zo moet de natuur herstellen, waartoe Nederland verplicht is. Aan de hand van het aantal vierkante meters in de stallen, de leeftijd van de gebouwen, vervallen (dier)rechten en de kosten voor de sloop wordt de hoogte van de subsidie vastgesteld. Voor Van Dam gaat het volgens hem om een bedrag van ruim een miljoen euro. Hij betaalt de sloop ermee en er gaat nog vennootschapsbelasting van af. Al met al vindt hij het weinig, omdat zijn nieuwste stal niet voldoet aan de voorwaarden van de subsidie, omdat stallen minstens vijf jaar onafgebroken in gebruik moeten zijn. Was de stal twee maanden eerder gebouwd, dan was die wel in aanmerking gekomen voor subsidie en zou het uitkoopbedrag tonnen hoger zijn geweest. Geen emotie Van Dam overwoog al enige tijd om te stoppen. Hij deelt het terrein met zijn twee jaar oudere broer Jan, ook een 'piekbelaster'. Jan hakte eerder de knoop door om te stoppen. Daarna werd het voor Wim makkelijker om daarin mee te gaan, ook omdat er in de familie geen opvolgers klaar stonden. Tekst gaat verder onder de foto "Er was altijd wel iets met de varkens", zegt Van Dam over zijn overwegingen om het bedrijf te beëindigen. "Als je 40 bent, kan je alles aan, maar op een gegeven moment is dat niet meer zo. De dieren zijn nu een jaar weg en ik mis ze niet, ondanks dat het werk meer dan veertig jaar onderdeel was van mijn leven." Waar broer Jan het moeilijk had bij het laatste dier dat op transport ging, was daar bij Wim geen sprake van. "Voor de dieren moet je goed wezen. Maar ik had geen last van emoties toen ze hier weg gingen. Ik heb er geen traan om gelaten." 'Niks veranderd aan de heide' Natuurlijk waren er meer redenen om te stoppen. Dat het Dwingelderveld zich binnen de kilometer van de veehouderij in Eursinge bevond, speelde ook mee. "Hoe je het ook wendt of keert, we zouden als piekbelasters nog een bult aan gezeur krijgen als we door waren gegaan. Nu hebben we er gelukkig niks meer mee te maken." De neerslag van stikstof van hun boerderijen op het Dwingelderveld valt nu dus weg. Daar moet de natuur van profiteren. Minder stikstof betekent meer kans op biodiversiteit in de natuur, maar Van Dam gelooft daar niet veel van. "Ik heb buren die denken dat de heide nu tien keer mooier wordt. Nou, ik fiets er weleens langs, maar er is niets veranderd sinds ik gestopt ben." Hij hekelt de onwetendheid die er volgens hem in de samenleving is. Dat boeren bijvoorbeeld maar dom zouden zijn. De grootst mogelijke onzin, vindt Van Dam. Kijk alleen al wat hij moest doen aan kantoorwerk voor zijn varkens, de vergunningen en alle eisen die worden gesteld aan duurzaam werken. Het komt bovenop alle fysieke arbeid die geleverd moet worden. Nieuwe huizen? Dat is zo makkelijk nog niet Wat nu overblijft in Eursinge is een kale vlakte. Als het aan Van Dam ligt, verkoopt hij de grond en worden er enkele huizen gebouwd. Broodnodig gezien het woningtekort, ware het niet dat de kavels aan de rand liggen van de A28 en op steenworp afstand lelies worden geteeld met daarbij bestrijdingsmiddelen. Geluidsoverlast en een spuitzonering van 50 meter kunnen de bouwplannen dwarsbomen. Erg druk maakt hij zich er niet om. Door zich te laten uitkopen denkt hij financieel een goede deal te hebben gemaakt. Hij overweegt om het geld te herinvesteren in vastgoed. En denkt hij na over ander werk, buiten de landbouw. "Mijn vrouw zei: 'Wim, er is meer op de wereld dan varkens en kippen.' En zo is het. Niemand hoeft medelijden met mij te hebben."