В Камбодже сохранился единственный в Вьетнаме солнечный камень-часы возрастом более 110 лет

(Dân trí) - Đồng hồ đá xem giờ bằng ánh nắng mặt trời duy nhất còn sót lại ở Việt Nam hiện hơn 110 năm tuổi. Đồng hồ Thái Dương (còn gọi đồng hồ đá) do ông Lưu Văn Lang (1880-1969, quê tỉnh Đồng Tháp cũ, kỹ sư ngành công chánh đầu tiên của Nam bộ được đào tạo ở Pháp) thiết kế và xây dựng khoảng năm 1913. Đồng hồ đá này trước đó được đặt trước khuôn viên Dinh Tỉnh trưởng Bạc Liêu thời Pháp thuộc, hiện tọa lạc trên đường 30/4, phường Bạc Liêu, tỉnh Cà Mau (cách nhà Công tử Bạc Liêu vài trăm mét). Tính đến nay, đồng hồ đá khoảng 113 tuổi. Đây là đồng hồ xem giờ bằng ánh nắng mặt trời duy nhất còn sót lại ở Việt Nam. Ngày 7/9, thông tin với phóng viên Dân trí, ông Hoa Hoàng Nam, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội phường Bạc Liêu, cho biết đồng hồ đá là di tích cấp tỉnh, hiện được quản lý, bảo vệ, theo dõi hiện trạng theo quy định. Theo ông Nam, do di tích nằm ngoài trời, thường xuyên chịu tác động của thời tiết và có kết cấu đặc thù nên một số hạng mục có dấu hiệu xuống cấp. “Địa phương đang rà soát, đánh giá hiện trạng để nghiên cứu phương án bảo quản, tu bổ phù hợp, bảo đảm giữ gìn các giá trị và yếu tố gốc của di tích”, ông Nam cho hay. Theo tư liệu, đồng hồ đá được xây dựng bằng gạch thẻ, bên ngoài ốp gạch tàu. Mặt đồng hồ gồm 3 phần: Ở giữa là một gờ cao hình chữ nhật nhô ra phía trước; hai bên là hai khối hình vuông cân đối, trên đó có các vạch số La Mã từ I đến XII để chỉ giờ. Khi ánh sáng mặt trời chiếu vào gờ cao ở giữa, bóng của gờ này tạo thành ranh giới giữa hai mảng sáng - tối trên mặt đồng hồ. Ranh giới đó chính là kim chỉ giờ, giúp xác định thời gian trong ngày. Theo tính toán, thời gian hiển thị của đồng hồ đá chỉ sai lệch khoảng 5-7 phút so với đồng hồ thông thường. Năm 2006, UBND tỉnh Bạc Liêu cũ (nay là tỉnh Cà Mau) quyết định xếp hạng đồng hồ Thái Dương là Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh cần được bảo tồn và phát huy giá trị hiếm có.