Вьетнамский вуз превращает работодателей в «вторых преподавателей» для подготовки кадров индустрии туризма

Sự phục hồi và bùng nổ của ngành dịch vụ, du lịch toàn cầu đang đặt ra bài toán đầy thách thức cho các cơ sở giáo dục đại học: Làm thế nào để cung ứng nguồn nhân lực không chỉ đủ về số lượng mà còn phải sắc bén về chuyên môn? Thực tế, việc này không đơn thuần là tăng số lượng mã ngành, sự thay đổi này là một bước nhảy vọt, đưa doanh nghiệp vào sâu chuỗi đào tạo, biến những nhà tuyển dụng tương lai trở thành "người thầy thứ 2" ngay trên giảng đường. Lực hút từ xu thế nghề nghiệp và "cái bắt tay" đào tạo GS.TS Đào Mạnh Hùng - Chủ tịch Liên Chi hội Đào tạo Du lịch Việt Nam, nguyên Vụ trưởng Vụ Đào tạo (Bộ VHTT&DL), nhận định, thực tế hiện nay, việc đưa sinh viên các ngành du lịch đến thực tập tại doanh nghiệp là yếu tố vô cùng cần thiết để tăng cường kiến thức thực hành. Đồng thời, mời gọi các lãnh đạo doanh nghiệp tham gia giảng dạy, bổ sung chuyên đề cho sinh viên cũng quan trọng không kém. Nhà trường và doanh nghiệp phải xây dựng một mối quan hệ tương quan, chặt chẽ. Trong đó, doanh nghiệp đóng vai trò đưa ra "đơn đặt hàng" về nguồn nhân lực, đồng thời là cơ sở thực hành trực tiếp. “Mối quan hệ khăng khít, đầy trách nhiệm này chính là chìa khóa mang tính quyết định để kiến tạo nên đội ngũ lao động chất lượng cao”, GS.TS Đào Mạnh Hùng khẳng định. Nhận định này hoàn toàn có cơ sở khi nhóm ngành dịch vụ, du lịch và ẩm thực đang trở thành một xu thế bùng nổ. Sức hút của khối ngành này không chỉ giới hạn ở các bạn trẻ mà ngay cả những người lớn tuổi cũng dành sự quan tâm đặc biệt bởi cơ hội việc làm đang rộng mở hơn. Đồng quan điểm về sức hút của khối ngành này, ThS Phạm Thái Sơn - Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và Truyền thông, Trường Đại học Công Thương TPHCM, cho biết tỷ lệ tuyển sinh của các chuyên ngành du lịch, nhà hàng, khách sạn và ẩm thực tại trường luôn ở mức cao, duy trì sự tăng trưởng và mức độ cạnh tranh ổn định qua các năm. Theo ThS Phạm Thái Sơn, điều kiện tuyển sinh đầu vào tích cực này phản ánh rất rõ nhu cầu thực tế của thị trường lao động cũng như định hướng nghề nghiệp nhạy bén của giới trẻ hiện nay. “Sinh viên bây giờ rất thực tế, các em chọn ngành học dựa trên cơ hội công việc nghề nghiệp rộng mở và khả năng thích ứng cao sau khi tốt nghiệp. Thực tế cho thấy, nhóm ngành dịch vụ và du lịch luôn có tỷ lệ sinh viên ra trường có việc làm ngay rất cao. Các em có thể linh hoạt đảm nhận nhiều vị trí đa dạng từ quản trị vận hành, tổ chức sự kiện đến chuyên gia ẩm thực", ThS Phạm Thái Sơn chia sẻ. Để đạt được tỷ lệ việc làm ấn tượng như vậy, ThS Phạm Thái Sơn nhấn mạnh vai trò cốt lõi của môi trường thực hành doanh nghiệp. Tại Trường Đại học Công Thương TPHCM, việc đưa doanh nghiệp vào quy trình đào tạo là yêu cầu bắt buộc. Thời lượng sinh viên thực hành trực tiếp tại các doanh nghiệp, hệ thống nhà hàng, khách sạn đối tác chiếm tỷ trọng lớn trong chương trình học. “Doanh nghiệp không chỉ là nơi tiếp nhận sinh viên thực tập mà họ còn trực tiếp tham gia đánh giá năng lực, phỏng vấn tuyển dụng ngay trong các kỳ bảo vệ đồ án. Việc được cọ xát liên tục với môi trường làm việc chuyên nghiệp, chịu áp lực thực tế từ những 'người thầy thứ 2' này giúp sinh viên trưởng thành nhanh chóng, hoàn thiện tư duy dịch vụ và đáp ứng ngay yêu cầu khắt khe của thị trường mà không cần phải đào tạo lại”, ThS Phạm Thái Sơn phân tích thêm. Bứt phá chuyên môn hóa, từ bỏ tư duy "xin - cho" Nắm bắt nhạy bén xu thế này, tân sinh viên Quách Lai Kim (SN 2008, ngụ phường Bình Thới, TPHCM) đã quyết định chọn Quản trị Ẩm thực làm bệ phóng tương lai. Theo Kim, ngành du lịch và ẩm thực đang là một xu thế rất lớn, sức nóng của nghề lan tỏa đến nhiều lứa tuổi bởi cơ hội việc làm vô cùng đa dạng. “Em thích du lịch và ẩm thực không chỉ trong nước mà ở các nước khác trên thế giới nên em chọn Học viện Hàng không Việt Nam (VAA) vì ngoài đam mê khám phá các nền văn hóa ẩm thực, em còn bị thuyết phục bởi sự chuyên nghiệp và môi trường thân thiện ngay từ những ngày đầu tiếp xúc”, Kim chia sẻ. Sức hút của ngành càng được minh chứng qua những con số thực tế. TS Đàng Thanh Quốc Thuận – Trưởng bộ môn Quản trị ẩm thực, khoa Du lịch và Dịch vụ hàng không (VAA) cho biết, ngay trong lần đầu tuyển sinh, chuyên ngành Quản trị Ẩm thực đã đón nhận 168 sinh viên. “Dù công nghệ hiện nay rất phát triển, AI có thể thay thế nhiều công đoạn nấu ăn, nhưng máy móc vĩnh viễn không thể cảm nhận, thưởng thức hay sáng tạo ra những hương vị tinh tế nhằm đáp ứng nhu cầu cảm xúc của con người”, TS Thuận cho hay. Để đón đầu làn sóng nhân lực này và giải quyết bài toán "đặt hàng" khắt khe từ thị trường, TS Huỳnh Diệp Trâm Anh - Phụ trách khoa Du lịch và Dịch vụ hàng không khẳng định, khoa đã quyết định bứt phá, chuyển dịch từ tập trung tích hợp sang chuyên môn hóa sâu sắc. Bắt đầu từ năm học 2026-2027, khoa vận hành 5 chuyên ngành toàn diện. Điểm khác biệt tuyệt đối của VAA tại TPHCM là đặt F&B và MICE vào hệ sinh thái hàng không - du lịch cao cấp. Sinh viên được đào tạo chuyên sâu để quản trị toàn chuỗi: từ suất ăn hàng không (in-flight catering), lounge hạng thương gia, du thuyền, cho đến các sự kiện MICE gắn liền với hạ tầng sân bay. Đặc biệt, để hiện thực hóa triết lý đưa doanh nghiệp thành "người thầy thứ 2", TS Trâm Anh cho biết khoa đã từ bỏ hoàn toàn phương thức hợp tác "xin - cho" chỗ thực tập. Thay vào đó, nhà trường xây dựng một "Hệ sinh thái liên kết đa tầng". Tại đây, chuyên gia từ doanh nghiệp lớn trực tiếp đứng lớp, mang lăng kính gai góc của thương trường như bài toán kiểm soát chi phí nguyên liệu và tối ưu nhân công trong kinh doanh vào giảng dạy. TS Huỳnh Diệp Trâm Anh – Phụ trách khoa Du lịch và Dịch vụ Hàng không – VAA, khẳng định, đối với các ngành du lịch và dịch vụ, việc thiết lập hợp tác sâu rộng với các tập đoàn lớn như Vietjet Air, Sun Group, Lotte, VIAGS, SAGS, đồng thời gia nhập Liên Chi hội Đào tạo Du lịch Việt Nam (VITEA) đã tạo ra một kênh "kết nối cung - cầu" ngắn nhất. Chính môi trường thực chiến khắt khe này là đặc quyền giúp sinh viên tại TPHCM được bước lên thảm đỏ tuyển dụng ngay từ khi còn ngồi trên ghế giảng đường.