Вьетнам: от древних мостов и ремесел до уникальных рынков на границе

Chợ Tịnh Biên, “thiên đường” đặc sản miền biên giới Cùng về với vùng đất biên giới An Giang, ghé thăm chợ Tịnh Biên-một trong những khu chợ mang đậm sắc màu miền Tây, nơi hội tụ đủ sản vật địa phương, từ những thau mắm hương vị quê nhà, các mặt hàng đặc sản, hàng hóa từ nước bạn Campuchia, cho đến những món hàng độc đáo mà không phải nơi nào cũng có. Đọc Thêm Tết Độc lập, giữa những dòng người đổ về các điểm ngắm pháo hoa, Sài Gòn - TP.HCM có một khoảnh khắc cùng ngẩng đầu lên bầu trời. Nhưng phía dưới những chùm sáng rực rỡ là một phép thử khác của đô thị: cách người ta xếp hàng, nhường đường, giữ vệ sinh, sử dụng không gian chung và trở về sau cuộc vui. Có những ngày Hà Nội chỉ cần bước chậm lại một chút là phố bỗng kể chuyện. Ngày Quốc khánh 2/9, bộ hành tìm về một Hà Nội của 81 năm trước qua ký ức của bà Phan Thị Phúc, 98 tuổi, người từng đứng giữa biển người trực tiếp nghe Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập. Nhiều người vẫn thường bảo, con đường ngắn nhất để vượt qua cái nghèo là con đường học vấn. Nhưng với một đứa trẻ ngay từ bé đã thiếu vắng tình thương của cha, mẹ lại mang bệnh nặng, thì ngay cả việc bước qua cánh cổng trường cũng là một hành trình gian nan tưởng chừng bất lực. Nhắc đến Cần Thơ, người ta thường nhớ ngay đến bến Ninh Kiều lung linh hay chợ nổi Cái Răng tấp nập xuồng ghe. Nhưng cũng có một nơi rất bình dị, xanh mát và đậm đà nét văn hóa miệt vườn Mekong. Đó chính là Cồn Sơn. Sau bão Yagi năm 2024, nhiều cây cổ thụ trên phố Lê Duẩn, đoạn phía Công viên Thống Nhất, không còn. Những khoảng nắng xuất hiện giữa tuyến phố vốn nhiều bóng xanh. Gần hai năm sau, những cây mới đang dần lớn lên. Ở Sài Gòn, có những cuộc gặp chỉ bắt đầu bằng một câu rất ngắn: “Hớt như cũ nghen”. Người thợ kéo chiếc ghế ra, phủ khăn lên vai khách, tiếng tông đơ bắt đầu đều đều trong khi ngoài đường dòng xe vẫn nối nhau qua lại. Từ những con rạch tự nhiên, kênh Chợ Gạo đã trở thành thủy lộ huyết mạch, nối miền Tây trù phú với các trung tâm giao thương phía Đông. Hôm nay, ghe bầu, mái chèo, cây dầm xưa đã nhường chỗ cho những sà lan hàng trăm, hàng ngàn tấn. Các bạn nhớ mùa thu Hà Nội bằng điều gì? Bằng vạt nắng vàng sóng sánh, hay bằng một khoảng hương lướt qua sống mũi? Thu Hà Nội có một thứ ngôn ngữ vô hình nhưng dai dẳng: mùi hương... Hà Nội có những cái cây đứng ở một góc phố lâu đến mức người ta đi qua mỗi ngày mà ít khi để ý. Đến khi cây không còn, góc phố bỗng khác đi. Ở Vườn hoa Diên Hồng (thường gọi là vườn hoa Con Cóc) cũng từng có một khoảng trống như thế. Dù sách điện tử và trí tuệ nhân tạo đang dần thay thế những thói quen cũ, các không gian sách giữa lòng Sài Gòn vẫn giữ cho riêng mình một khoảng lặng khác biệt. Bước qua ngưỡng cửa nhà sách, chạm tay vào mùi giấy chính là cách người thành phố chậm lại. Nằm ngay giữa lòng TP. Sóc Trăng (cũ) có một con kênh xáng mang tên Maspéro. Dòng kênh này được đào từ thời Pháp thuộc có chức năng lưu thông hàng hóa và khơi thông dòng chảy để phục vụ phát triển kinh tế. "Nếu cứ đi làm rồi tất bật ấy, em rất sợ mình sẽ trở nên khô cứng, mình không còn biết rung động trước những cái đơn giản như vậy nên cố gắng nuôi dưỡng". Nếu một ngày nào đó các bạn đặt chân đến Vị Thanh, TP Cần Thơ, có một nơi rất đặc biệt mà chỉ cần… ngồi xuống, các bạn có thể nghe được tiếng của ruộng đồng, ngửi thấy mùi của cá đồng, rau vườn và bắt gặp những con người miền Tây chân chất. Đó là chợ chồm hổm Vị Thanh. Có một dòng sông nhỏ chảy qua miền Tây xứ Đoài, nơi mỗi khúc nước dường như đều cất giữ một câu chuyện. Từ dấu tích Tản Viên Sơn Thánh, hội múa Dô, tục đánh cá dập sào đến những chuyện kỳ lạ về “khúc gỗ thiêng”... sông Tích hiện lên vừa huyền thoại, vừa gần gũi. Có những âm thanh chỉ cần vang lên, ta lập tức nhận ra mình đang ở Hà Nội. Tiếng loa phường từng là âm thanh quen thuộc của mỗi khu phố, gắn với nhịp sống và ký ức của nhiều thế hệ. Nhưng giữa một thành phố ngày càng hiện đại, thanh âm ấy hôm nay còn lại gì? Cùng về với vùng đất biên giới An Giang, ghé thăm chợ Tịnh Biên-một trong những khu chợ mang đậm sắc màu miền Tây, nơi hội tụ đủ sản vật địa phương, từ những thau mắm hương vị quê nhà, các mặt hàng đặc sản, hàng hóa từ nước bạn Campuchia, cho đến những món hàng độc đáo mà không phải nơi nào cũng có. ĐBSCL có hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt, tạo điều kiện để người dân vận chuyển hàng hóa, đi lại giao thương, tiết giảm được chi phí. Tuy nhiên, nhiều cây cầu trong vùng có độ tĩnh không thấp đã trực tiếp làm ảnh hưởng đến quá trình lưu thông và “kìm hãm” sự phát triển của giao thông thủy. Từ một góc vỉa hè Hà Nội, người thợ khóa lặng lẽ mưu sinh giữa dòng xe tấp nập. Công việc tưởng chỉ là sửa và mở khóa, nhưng phía sau mỗi cánh cửa là một câu chuyện, hoàn cảnh và cả nguyên tắc nghề nghiệp mà người thợ luôn phải giữ gìn. Miền Đông Nam Bộ không chỉ nổi tiếng với những khu công nghiệp sầm uất, mà nơi đây còn được thiên nhiên ưu ái ban tặng những vùng đất cây trái ngọt lành quanh năm. Cùng chúng tôi xuôi về xã Bình An, TP. Đồng Nai để ghé thăm Vườn trái cây Nguyễn Quốc và gặp gỡ anh chủ vườn thân thiện Nguyễn Trần Kiến Quốc. Cầu Tân Thuận 1, cây cầu hơn 120 năm tuổi vẫn ngày ngày nối đôi bờ kênh Tẻ, trở thành một phần ký ức của nhiều thế hệ người Sài Gòn. Trải qua nhiều lần sửa chữa và gia cường, cây cầu vẫn giữ được những nét đặc trưng của kết cấu thép cổ. Nón lá từ lâu đã trở thành một biểu tượng gắn liền với vẻ đẹp bình dị của người Việt. Giữa nhịp sống hiện đại nơi phố thị, hàng trăm năm qua, làng Chuông (xã Thanh Oai, Hà Nội) vẫn bền bỉ gìn giữ nghề làm nón truyền thống. Tục sơn đầu kỳ lạ chỉ gội hai lần mỗi năm, chiếc bể nước đan bằng tre không bao giờ cạn, hay huyền thoại vượt biển đã nhào nặn nên nét văn hóa đặc sắc của người Dao Quần chẹt Ba Vì? Hà Nội thức giấc bằng gì? Bằng vệt nắng sớm qua kẽ lá, bằng tiếng còi xe rầm rộ lúc tan tầm, hay bằng những nốt thanh âm thầm lặng trôi qua hàng trăm năm phố cổ?